Vai trò của vận tải đường biển trong thương mại quốc tế

Vận tải đường biển là phương thức vận chuyển chủ đạo của thương mại quốc tế, đảm nhận hơn 80% khối lượng hàng hóa toàn cầu. Theo UNCTAD, năm 2024, khối lượng thương mại hàng hải đạt khoảng 12.720 triệu tấn, tăng 2,2% so với năm trước. Dù tăng trưởng dự kiến chậm lại ở mức 0,5% năm 2025 do các yếu tố địa chính trị và kinh tế, vận tải biển vẫn là nền tảng cho chuỗi cung ứng toàn cầu.

>> Tham khảo: Hàng hóa không chịu thuế nhập khẩu 2026.

1. Vai trò và lịch sử phát triển

Từ thời cổ đại với những con tàu buồm chở gia vị và lụa, đến kỷ nguyên container hóa sau Chiến tranh Thế giới thứ II, vận tải biển đã cách mạng hóa thương mại. Việc giới thiệu container năm 1956 bởi Malcolm McLean đã giảm chi phí bốc dỡ, tăng tốc độ luân chuyển và thúc đẩy toàn cầu hóa. Ngày nay, các tuyến đường chính bao gồm:

• Châu Á - Châu Âu qua Kênh Suez (hoặc vòng Cape of Good Hope do khủng hoảng Biển Đỏ).
• Châu Á - Bắc Mỹ qua Thái Bình Dương.
• Châu Âu - Bắc Mỹ qua Đại Tây Dương.

Các hãng tàu lớn như MSC (dẫn đầu với hơn 6 triệu TEU), Maersk, CMA CGM, COSCO thống trị thị trường.

Vận tải biển đặc biệt quan trọng với hàng rời (bulk: quặng, than, ngũ cốc), hàng lỏng (dầu mỏ, khí hóa lỏng) và hàng container (điện tử, dệt may, máy móc). Khoảng 90% hàng hóa xuất nhập khẩu của nhiều nước đang phát triển như Việt Nam được vận chuyển bằng đường biển.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Ưu điểm nổi bật

Chi phí thấp: Trên cùng một đơn vị trọng lượng/khoảng cách, đường biển rẻ hơn hẳn so với hàng không hay đường bộ. Một tàu container lớn có thể chở hàng chục nghìn TEU với chi phí phân bổ rất thấp.

Khả năng chở lớn: Tàu siêu lớn (Ultra Large Container Vessels - ULCV) chở hơn 20.000 TEU, phù hợp với hàng hóa khối lượng lớn, giá trị thấp đến trung bình.

Mạng lưới toàn cầu: Kết nối hầu hết các cảng lớn trên thế giới, hỗ trợ thương mại đa phương.

Hiệu quả môi trường tương đối: Ít phát thải CO₂ trên tấn-km so với đường bộ hoặc hàng không, dù vẫn là nguồn phát thải lớn tuyệt đối.

Những ưu điểm này giúp vận tải biển là lựa chọn tối ưu cho xuất khẩu nông sản, nguyên liệu thô, và hàng công nghiệp.

>> Tham khảo: Hộ kinh doanh doanh thu dưới 500 triệu/năm.

3. Thách thức và rủi ro

Mặc dù quan trọng, vận tải biển đối mặt nhiều thách thức:

• Tốc độ chậm: Chuyến đi châu Á - châu Âu thường mất 4-6 tuần, thậm chí lâu hơn khi phải vòng Cape of Good Hope do khủng hoảng Biển Đỏ (từ cuối 2023). Điều này làm tăng chi phí vốn lưu động và tồn kho.
• Rủi ro địa chính trị: Tấn công ở Biển Đỏ làm giảm mạnh lưu lượng qua Suez, tăng cước phí và thời gian. Panama Canal cũng gặp hạn hán, buộc phải đa dạng hóa tuyến đường.
• Biến đổi khí hậu: Nước biển dâng ảnh hưởng cảng, thời tiết cực đoan gây chậm trễ, và áp lực giảm phát thải từ IMO.
• Tắc nghẽn hạ tầng: Các cảng lớn thường quá tải, đặc biệt sau đại dịch COVID-19.
• Chi phí biến động: Giá nhiên liệu, cước tàu, bảo hiểm dễ thay đổi mạnh.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

4. Xu hướng phát triển bền vững và công nghệ

IMO đặt mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính: giảm 20% vào 2030, 70% vào 2040 so với 2008, hướng tới net-zero quanh năm 2050. Net-Zero Framework (đang hoàn thiện, dự kiến áp dụng từ 2028) bao gồm tiêu chuẩn nhiên liệu toàn cầu và cơ chế định giá carbon.

Các xu hướng nổi bật:

• Nhiên liệu thay thế: LNG, methanol, ammonia, hydro và tàu chạy pin/hybrid. Đơn đặt hàng tàu sử dụng nhiên liệu thay thế chiếm tỷ lệ lớn.
• Số hóa: Blockchain cho vận đơn điện tử (eBL), AI tối ưu lộ trình, IoT giám sát container thời gian thực.
• Tự động hóa: Cảng thông minh, tàu tự hành.
• Intermodal/Multimodal: Kết hợp biển - đường sắt - đường bộ để tăng hiệu quả.

>> Tham khảo: Tổng hợp quy định về miễn-giảm thuế TNCN 2026.

5. Vận tải biển tại Việt Nam

Với bờ biển dài hơn 3.260 km và vị trí chiến lược, Việt Nam coi vận tải biển là động lực phát triển. Khoảng 90% hàng hóa xuất nhập khẩu được vận chuyển bằng đường biển. Sản lượng hàng qua cảng biển tăng mạnh: năm 2025 ước đạt khoảng 1,17 tỷ tấn (tăng 12%), container đạt hơn 34 triệu TEU.

Các cảng lớn: Hải Phòng (Lạch Huyện), Cái Mép - Thị Vải (cảng nước sâu đón tàu mẹ), Đà Nẵng, TP.HCM. Đội tàu Việt Nam còn khiêm tốn (thị phần vận chuyển XNK chỉ khoảng 5-8%), chủ yếu phụ thuộc hãng tàu nước ngoài. Tuy nhiên, đầu tư hạ tầng mạnh mẽ (cảng nước sâu, kết nối logistics) đang giúp Việt Nam trở thành hub trung chuyển khu vực Đông Nam Á.

Xuất khẩu chủ lực như điện thoại, dệt may, giày dép, nông sản (cà phê, thủy sản) hầu hết đi bằng container biển sang Mỹ, EU, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc. Các FTA như CPTPP, EVFTA, RCEP càng thúc đẩy nhu cầu vận tải biển hiệu quả, minh bạch.

Thách thức của Việt Nam: hạ tầng cảng chưa đồng bộ, tắc nghẽn đường bộ kết nối, chi phí logistics cao so với khu vực, và áp lực chuyển đổi xanh từ các thị trường EU (CBAM).

>> Tham khảo: Xuất hóa đơn thay thế trong trường hợp nào?

6. Triển vọng tương lai

Dự báo tăng trưởng thương mại hàng hải trung bình 2%/năm giai đoạn 2026-2030. Các yếu tố thúc đẩy gồm phục hồi kinh tế toàn cầu, thương mại điện tử, và nearshoring. Tuy nhiên, rủi ro địa chính trị, lạm phát cước phí và quy định môi trường sẽ định hình ngành.

Doanh nghiệp cần:

• Đa dạng hóa tuyến đường và nhà cung cấp.
• Áp dụng công nghệ theo dõi và tối ưu.
• Chuyển đổi xanh để đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.
• Hợp tác với 3PL/4PL chuyên nghiệp.

>> Tham khảo: Quy trình xuất hóa đơn VAT cho công ty theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP.

Kết luận

Vận tải đường biển vẫn là “xương sống” của thương mại quốc tế nhờ khả năng chở lớn và chi phí cạnh tranh. Dù đối mặt nhiều thách thức từ địa chính trị đến môi trường, ngành đang chuyển mình mạnh mẽ với công nghệ và bền vững. Đối với Việt Nam – nền kinh tế hướng ngoại – việc nâng cao năng lực cảng biển, đội tàu và logistics sẽ quyết định khả năng cạnh tranh trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Với sự phát triển của xanh hóa và số hóa, vận tải biển không chỉ duy trì vai trò mà còn trở nên hiệu quả, an toàn và thân thiện hơn. Các quốc gia và doanh nghiệp nào chủ động thích ứng sẽ nắm bắt được cơ hội lớn trong thập niên tới.

Mọi thắc mắc hay muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ: CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Thời điểm lập hóa đơn điện tử theo quy định 2026

Thời điểm lập hóa đơn điện tử là một trong những quy định quan trọng nhất về hóa đơn, chứng từ, nhằm đảm bảo tính kịp thời, chính xác của dữ liệu thuế và tránh gian lận.

Quy định này được nêu rõ tại Điều 9 Nghị định 123/2020/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 70/2025/NĐ-CP hiệu lực từ 01/06/2025).

Đến tháng 3/2026, đây vẫn là khung pháp lý chính, kết hợp với Thông tư 32/2025/TT-BTC và các hướng dẫn từ Tổng cục Thuế.

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo sửa đổi Điều 9 để cho phép lập hóa đơn tổng hợp cuối ngày/tháng ở một số lĩnh vực, nhằm giảm quá tải hệ thống hóa đơn điện tử.

>> Tham khảo: Quy định về dữ liệu hóa đơn điện tử.

1. Nguyên tắc chung về thời điểm lập hóa đơn

Theo khoản 1 và khoản 2 Điều 9 Nghị định 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi khoản 6 Điều 1 Nghị định 70/2025/NĐ-CP):

• Bán hàng hóa (bao gồm bán, chuyển nhượng tài sản công, bán hàng dự trữ quốc gia): Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu tiền hay chưa.
• Cung cấp dịch vụ (bao gồm dịch vụ cho tổ chức, cá nhân nước ngoài): Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ, không phân biệt đã thu tiền hay chưa. Nếu thu tiền trước hoặc trong khi cung cấp, phải lập hóa đơn ngay tại thời điểm thu tiền.
• Xuất khẩu hàng hóa (bao gồm gia công xuất khẩu): Thời điểm lập hóa đơn thương mại điện tử, hóa đơn GTGT điện tử hoặc hóa đơn bán hàng điện tử do người bán tự xác định, nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan theo quy định hải quan.

Nguyên tắc cốt lõi: Hóa đơn phải lập ngay khi phát sinh nghĩa vụ thuế, đảm bảo dữ liệu hóa đơn điện tử được truyền kịp thời cho cơ quan thuế, hỗ trợ khai thuế tự động và chống thất thu.

>> Tham khảo: Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Thời điểm lập hóa đơn trong các trường hợp đặc thù (khoản 4 Điều 9)

Đối với giao dịch số lượng lớn, phát sinh thường xuyên, cần đối soát dữ liệu, thời điểm lập hóa đơn là thời điểm hoàn thành đối soát dữ liệu giữa các bên, nhưng chậm nhất không quá ngày 07 của tháng sau tháng phát sinh cung cấp dịch vụ hoặc không quá 07 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ quy ước. Các trường hợp áp dụng bao gồm:

• Cung cấp điện (ngừng/cấp lại), nước, viễn thông, truyền hình, quảng cáo truyền hình.
• Dịch vụ hỗ trợ vận tải hàng không, đường sắt, logistic, công nghệ thông tin.
• Dịch vụ ngân hàng (trừ cho vay), chứng khoán, xổ số điện toán, chuyển tiền quốc tế, thu phí đường bộ.
• Dịch vụ thương mại điện tử, bưu chính, chuyển phát (bao gồm đại lý, thu hộ).
• Các trường hợp khác theo hướng dẫn của Bộ Tài chính.

Đối với dịch vụ cung cấp theo kỳ (tháng): Lập hóa đơn cho toàn bộ dịch vụ từ ngày đầu đến ngày cuối tháng, với ngày lập là ngày cuối cùng của tháng dương lịch.

>> Tham khảo: Nghị định 68/2026/NĐ-CP: Hộ kinh doanh doanh thu từ 1 tỷ đồng phải dùng hóa đơn điện tử.

3. Dự thảo sửa đổi lớn năm 2026: Cho phép lập hóa đơn tổng hợp cuối ngày/tháng

Từ đầu 2026, hệ thống hóa đơn điện tử đối mặt nguy cơ quá tải nghiêm trọng do lượng giao dịch tăng vọt (dự kiến gấp nhiều lần công suất thiết kế).

Để giảm áp lực hạ tầng và chi phí tuân thủ, Bộ Tài chính công bố dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Điều 9 Nghị định 123/2020/NĐ-CP (lấy ý kiến từ 06/02/2026), đề xuất bổ sung điểm s khoản 4 Điều 9:

• Cho phép lập hóa đơn tổng hợp cuối ngày hoặc cuối tháng đối với các lĩnh vực có tần suất giao dịch lớn, khách hàng là cá nhân không kinh doanh, và đơn vị có hệ thống phần mềm kiểm soát chi tiết từng giao dịch.

Các lĩnh vực dự kiến áp dụng: Ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, ví điện tử (chuyển tiền), dịch vụ ngừng/cấp điện, trông giữ xe, chiếu phim, thương mại điện tử (bao gồm bưu chính, vận chuyển cho sàn TMĐT), vận tải hành khách công cộng (xe buýt, taxi dùng phần mềm).

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

Điều kiện: Phải có hệ thống quản lý dữ liệu chi tiết; nếu khách hàng yêu cầu hóa đơn riêng lẻ, vẫn phải lập từng hóa đơn.

Dự thảo có thể hiệu lực hồi tố từ 01/06/2025 (thời điểm Nghị định 70), dự kiến ban hành quý I hoặc II/2026.

4. Thời điểm lập hóa đơn khởi tạo từ máy tính tiền

Từ 01/06/2025 (mở rộng 2026), hộ kinh doanh/doanh nghiệp doanh thu ≥1 tỷ đồng/năm hoặc lĩnh vực chỉ định phải dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền kết nối thuế.

Thời điểm lập: Ngay khi hoàn thành giao dịch (thời gian thực hoặc định kỳ), dữ liệu tự động chuyển cho cơ quan thuế. Không bắt buộc chữ ký số hiển thị trên hóa đơn in.

>> Tham khảo: Chuẩn bị hồ sơ quyết toán thuế TNCN 2026.

5. Xử phạt vi phạm thời điểm lập hóa đơn

Từ 16/01/2026, Nghị định 310/2025/NĐ-CP quy định phạt nghiêm khắc:

• Lập hóa đơn không đúng thời điểm: Phạt 500.000 - 70 triệu đồng tùy số lượng hóa đơn và mức độ (cảnh cáo đến phạt cao nếu nghiêm trọng).
• Lập hóa đơn lùi ngày: Không được phép, bị coi là vi phạm nghiêm trọng, phạt tương tự.

Doanh nghiệp cần tránh lập hóa đơn sai thời điểm để tránh rủi ro kiểm tra thuế.

>> Tham khảo: Thời điểm xuất hóa đơn điện tử.

6. Ý nghĩa và lưu ý áp dụng

Quy định thời điểm lập hóa đơn giúp đồng bộ dữ liệu thuế, hỗ trợ khai thuế tự động (từ hóa đơn điện tử kết nối). Doanh nghiệp/hộ kinh doanh cần:

• Cập nhật phần mềm hóa đơn (Thái Sơn Einvoice.) để tự động hóa thời điểm lập.
• Theo dõi dự thảo sửa đổi (có thể thay đổi lớn về hóa đơn tổng).
• Tra cứu tại cổng https://hoadondientu.gdt.gov.vn/.

Thời điểm lập hóa đơn không chỉ là thủ tục mà còn là yếu tố then chốt đảm bảo tuân thủ pháp luật thuế trong kỷ nguyên số. Việc tuân thủ giúp giảm chi phí, tránh phạt và hỗ trợ quản lý kinh doanh hiệu quả.

>> Tham khảo: Biên bản điều chỉnh hóa đơn.

Kết luận

Mọi thắc mắc hay muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ: CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Khai thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ

Phương pháp khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) là phương pháp tính thuế phổ biến nhất đối với doanh nghiệp, tổ chức kinh doanh tại Việt Nam.

>> Tham khảo: Thuyết minh báo cáo tài chính là gì?

Phương pháp này cho phép doanh nghiệp khấu trừ số thuế GTGT đã nộp khi mua hàng hóa, dịch vụ (đầu vào) khỏi số thuế GTGT thu được từ bán hàng (đầu ra), chỉ nộp phần chênh lệch vào ngân sách nhà nước.

Đến năm 2026, quy định về khai thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ được cập nhật từ Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 (hiệu lực từ 01/7/2025), Nghị định 181/2025/NĐ-CP (hướng dẫn chi tiết Luật Thuế GTGT), Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 (hiệu lực chủ yếu từ 01/7/2026, một số điều từ 01/01/2026), cùng các thông tư sửa đổi như Thông tư 80/2021/TT-BTC (sửa đổi bổ sung bởi Thông tư 40/2025/TT-BTC, 94/2025/TT-BTC) và Nghị định 373/2025/NĐ-CP.

1. Đối tượng áp dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT

Theo Điều 11 Luật Thuế GTGT 2024 và Điều 21 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, phương pháp khấu trừ áp dụng cho:

• Cơ sở kinh doanh (doanh nghiệp, tổ chức) thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ theo pháp luật về kế toán và hóa đơn.
• Doanh thu hàng năm từ bán hàng hóa, dịch vụ từ 01 tỷ đồng trở lên (trừ hộ, cá nhân kinh doanh).
• Doanh thu được xác định dựa trên tổng chỉ tiêu “Tổng doanh thu của hàng hóa, dịch vụ bán ra chịu thuế GTGT” trên tờ khai thuế GTGT tháng/quý từ kỳ trước (tháng 11 năm trước đến tháng 10 năm hiện tại hoặc quý 4 năm trước đến quý 3 năm hiện tại).

Một số trường hợp đặc biệt: Doanh nghiệp mới thành lập có dự kiến doanh thu ≥ 01 tỷ đồng/năm; doanh nghiệp tự nguyện đăng ký áp dụng phương pháp khấu trừ dù doanh thu thấp hơn.

Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh doanh thu cao (trên 3 tỷ đồng/năm theo một số quy định chuyển tiếp 2026) có thể bắt buộc áp dụng phương pháp khấu trừ nếu đủ điều kiện kế toán, hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền kết nối thuế.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Công thức tính thuế GTGT phải nộp

Theo Điều 11 Luật Thuế GTGT 2024:

Thuế GTGT phải nộp = Thuế GTGT đầu ra – Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ

Thuế GTGT đầu ra: Tổng số thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ bán ra ghi trên hóa đơn GTGT.

Công thức: Thuế GTGT đầu ra = Giá tính thuế (giá chưa bao gồm thuế) × Thuế suất GTGT.

Nếu hóa đơn ghi giá đã bao gồm thuế: Thuế GTGT đầu ra = Giá thanh toán – (Giá thanh toán / (1 + thuế suất %)).

Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ: Tổng số thuế GTGT ghi trên hóa đơn GTGT mua hàng hóa, dịch vụ phục vụ sản xuất kinh doanh chịu thuế GTGT, chứng từ nộp thuế nhập khẩu, hoặc chứng từ nộp thuế dịch vụ từ nước ngoài, đáp ứng điều kiện tại Điều 14 Luật Thuế GTGT và Điều 23, 24 Nghị định 181/2025/NĐ-CP.

>> Tham khảo: Thời điểm lập hóa đơn điện tử theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP.

Nguyên tắc khấu trừ đầu vào (Nghị định 181/2025/NĐ-CP):

• Hàng hóa, dịch vụ dùng cho sản xuất kinh doanh chịu thuế GTGT.
• Có hóa đơn GTGT hợp pháp, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt (nếu ≥ 20 triệu đồng, hoặc theo quy định cụ thể).
• Hạch toán riêng thuế đầu vào được khấu trừ và không được khấu trừ.

Nếu không hạch toán riêng: Khấu trừ theo tỷ lệ (Doanh thu chịu thuế GTGT + Doanh thu không phải kê khai, tính nộp thuế) / Tổng doanh thu.

Đối với mua trả chậm/trả góp ≥ 5 triệu đồng: Phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng, nếu không phải điều chỉnh giảm khấu trừ.

Thuế đầu vào của tài sản cố định, hàng hóa khuyến mãi, quà tặng: Khấu trừ nếu phục vụ kinh doanh chịu thuế.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

3. Hồ sơ và cách khai thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ

Hồ sơ khai thuế theo Thông tư 80/2021/TT-BTC (sửa đổi 2025-2026) và Nghị định 373/2025/NĐ-CP:

• Tờ khai thuế GTGT theo mẫu 03/GTGT (phương pháp khấu trừ).
• Bảng kê hóa đơn, chứng từ hàng hóa dịch vụ bán ra (mẫu 01-1/GTGT).
• Bảng kê hóa đơn, chứng từ hàng hóa dịch vụ mua vào (mẫu 01-2/GTGT).
• Các chứng từ liên quan khác nếu cần (hóa đơn điều chỉnh, thay thế...).

Khai thuế điện tử qua hệ thống của Tổng cục Thuế (etax.gdt.gov.vn hoặc cổng dịch vụ công).

Theo tháng: Áp dụng nếu doanh thu năm trước ≥ 50 tỷ đồng (hoặc tự nguyện). Thời hạn: Chậm nhất ngày 20 tháng tiếp theo.

>> Tham khảo: Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15: Nội dung quy định về hóa đơn điện tử.

Theo quý: Áp dụng nếu doanh thu năm trước < 50 tỷ đồng. Thời hạn: Chậm nhất ngày cuối cùng tháng đầu quý tiếp theo (ví dụ: Quý 1/2026 nộp trước 30/4/2026).

Nếu có số thuế âm (đầu vào > đầu ra): Chuyển khấu trừ kỳ sau hoặc hoàn thuế nếu đủ điều kiện (xuất khẩu, đầu tư dự án mới...).

4. Thời điểm kê khai và nộp thuế

Thời điểm lập hóa đơn: Khi chuyển giao hàng hóa/dịch vụ (hoặc theo quy định đặc thù như hóa đơn tổng hợp cho một số lĩnh vực từ dự thảo 2026).

Kê khai dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử (từ 2026, hệ thống tự động hỗ trợ đối chiếu dữ liệu từ hóa đơn điện tử có mã/không mã/máy tính tiền).

Nộp thuế: Cùng thời hạn nộp tờ khai nếu số phải nộp > 0; nếu âm thì chuyển kỳ sau hoặc xin hoàn.

>> Tham khảo: Phân loại hóa đơn điện tử và nội dung bắt buộc trên hóa đơn.

5. Lưu ý quan trọng năm 2026

Tích hợp hóa đơn điện tử: Toàn bộ dữ liệu hóa đơn phải kết nối với cơ quan thuế, hỗ trợ tự động tính khấu trừ và phát hiện sai sót.

Đối chiếu hóa đơn: Doanh nghiệp cần kiểm tra thường xuyên bảng kê mua vào/bán ra để tránh rủi ro không được khấu trừ (hóa đơn không hợp pháp, không thanh toán đúng quy định).

Hoàn thuế GTGT: Điều kiện chặt chẽ hơn, ưu tiên cho xuất khẩu, dự án đầu tư; bãi bỏ một số điều kiện cũ theo Luật sửa đổi.

Xử phạt: Vi phạm khai sai, chậm nộp phạt từ 10-40 triệu đồng hoặc cao hơn tùy mức độ (Nghị định 310/2025/NĐ-CP).

Hỗ trợ SME: Doanh nghiệp nhỏ có thể dùng phần mềm như Thái Sơn Einvoice để tự động hóa kê khai, giảm lỗi.

>> Tham khảo: Hóa đơn VAT; Biên bản điều chỉnh hóa đơn.

Phương pháp khấu trừ giúp doanh nghiệp giảm gánh nặng thuế thực tế, khuyến khích minh bạch qua hóa đơn điện tử.

Doanh nghiệp cần cập nhật phần mềm kế toán, tuân thủ nghiêm ngặt để tránh rủi ro kiểm tra thuế.

Nếu áp dụng đúng, đây là công cụ hiệu quả tối ưu hóa chi phí thuế trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ năm 2026.

Kết luận

Mọi thắc mắc hay muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ:

CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Hàng hóa không chịu thuế nhập khẩu 2026

Thuế nhập khẩu là loại thuế gián thu đánh vào hàng hóa nhập khẩu vào lãnh thổ Việt Nam, nhằm bảo hộ sản xuất trong nước, điều tiết thương mại và tăng nguồn thu ngân sách.

>> Tham khảo: Vai trò của hóa đơn thương mại điện tử.

Tuy nhiên, pháp luật Việt Nam quy định nhiều trường hợp hàng hóa không chịu thuế nhập khẩu (không phải nộp thuế) hoặc miễn thuế nhập khẩu (miễn nộp thuế theo điều kiện cụ thể).

Năm 2026, các quy định này vẫn dựa chủ yếu trên Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13 (văn bản hợp nhất 94/VBHN-VPQH 2025, hiệu lực tiếp tục sau các sửa đổi bổ sung), Nghị định 134/2016/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 182/2025/NĐ-CP và các văn bản khác), cùng các nghị định hướng dẫn mới như Nghị định 181/2025/NĐ-CP liên quan đến thuế gián thu.

1. Phân biệt "không chịu thuế nhập khẩu" và "miễn thuế nhập khẩu"

• Không chịu thuế nhập khẩu (khoản 4 Điều 2 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016): Hàng hóa không thuộc đối tượng chịu thuế, không phải kê khai, nộp thuế nhập khẩu. Các trường hợp này thường là hàng hóa không nhằm mục đích thương mại hoặc có tính chất đặc biệt.
• Miễn thuế nhập khẩu (Điều 16 Luật): Hàng hóa thuộc đối tượng chịu thuế nhưng được miễn theo chính sách hỗ trợ (ví dụ: dự án đầu tư, viện trợ, gia công xuất khẩu). Người nhập khẩu phải kê khai nhưng được miễn nộp thuế.

Cả hai đều giúp giảm chi phí nhập khẩu, hỗ trợ kinh tế, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập CPTPP, EVFTA và các FTA khác.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Các trường hợp hàng hóa không chịu thuế nhập khẩu

Theo khoản 4 Điều 2 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016 và hướng dẫn tại Nghị định 134/2016/NĐ-CP (sửa đổi 2025):

• Hàng hóa quá cảnh, chuyển khẩu, trung chuyển qua lãnh thổ Việt Nam (không lưu thông nội địa).
• Hàng hóa tạm nhập tái xuất, tạm xuất tái nhập (không nhằm mục đích thương mại lâu dài).
• Hàng hóa viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại (hàng cứu trợ thiên tai, y tế khẩn cấp).
• Hàng hóa là tài sản di chuyển của cá nhân xuất nhập cảnh trong định mức hành lý miễn thuế.
• Hàng hóa nhập khẩu để bán tại cửa hàng miễn thuế (duty-free shop tại sân bay, cửa khẩu).
• Hàng hóa có trị giá hải quan hoặc tổng số tiền thuế dưới mức tối thiểu (thường dưới 500.000 đồng hoặc tổng thuế dưới mức quy định).
• Một số hàng hóa đặc biệt: Phần dầu khí dùng để trả thuế tài nguyên khi xuất khẩu (không chịu thuế nhập khẩu nếu liên quan).

>> Tham khảo: Quyết toán thuế thu nhập cá nhân từ 14/2/2026.

3. Danh mục hàng hóa được miễn thuế nhập khẩu

Theo Điều 16 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016 (sửa đổi bổ sung 2025), có khoảng 24 loại hàng hóa được miễn thuế nhập khẩu (danh mục chi tiết tại Nghị định 134/2016/NĐ-CP và cập nhật 2025):

• Hàng hóa phục vụ an ninh, quốc phòng: Vũ khí, trang thiết bị quân sự, phương tiện kỹ thuật đặc biệt (miễn theo quyết định của Thủ tướng hoặc Bộ Quốc phòng).
• Hàng hóa viện trợ nhân đạo, không hoàn lại: Thuốc men, thiết bị y tế cứu trợ thiên tai, dịch bệnh.
• Hàng hóa nhập khẩu cho dự án đầu tư ưu đãi: Máy móc, thiết bị tạo tài sản cố định cho dự án đầu tư thuộc lĩnh vực ưu đãi (theo Luật Đầu tư), dự án ODA.
• Nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu để gia công sản phẩm xuất khẩu: Miễn thuế trên phần trị giá nguyên liệu xuất khẩu để gia công (miễn thuế nhập khẩu tương ứng).
• Hàng hóa nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu: Nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất hàng xuất khẩu (miễn theo hạn ngạch hoặc điều kiện).

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

• Giống cây trồng, giống vật nuôi, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật: Miễn thuế cho giống nhập khẩu phục vụ nông nghiệp (theo Điều 18 Nghị định 134/2016).
• Hàng hóa nhập khẩu cho nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ: Thiết bị, máy móc phục vụ nghiên cứu (miễn theo quyết định phê duyệt dự án).
• Hàng hóa là quà biếu, quà tặng: Trong định mức miễn thuế hành lý của người xuất nhập cảnh (thường dưới 10 triệu đồng hoặc định mức quy định).
• Hàng hóa nhập khẩu để bán tại cửa hàng miễn thuế: Hàng tiêu dùng cho du lịch quốc tế.
• Hàng hóa có trị giá thấp: Dưới mức tối thiểu (thường 500.000 đồng hoặc tổng thuế dưới ngưỡng).
• Tài sản di chuyển của cá nhân: Khi chuyển cư trú, định cư (miễn trong định mức).
• Hàng hóa phục vụ mục đích ngoại giao: Theo quy chế ngoại giao.

>> Tham khảo: Các đối tượng được miễn thuế GTGT.

4. Quy trình áp dụng và thủ tục

• Kê khai hải quan: Người nhập khẩu vẫn phải khai báo hải quan, nộp hồ sơ chứng minh thuộc đối tượng không chịu/miễn thuế (giấy chứng nhận dự án đầu tư, quyết định viện trợ, hợp đồng gia công...).
• Thông báo danh mục miễn thuế: Đối với một số trường hợp (máy móc dự án đầu tư, nguyên liệu gia công), phải thông báo danh mục hàng hóa miễn thuế dự kiến nhập khẩu cho cơ quan hải quan (theo Điều 30 Nghị định 134/2016 sửa đổi).
• Kiểm tra, xác nhận: Cơ quan hải quan kiểm tra hồ sơ, xác nhận miễn thuế hoặc không chịu thuế trước khi thông quan.

>> Tham khảo: Quy định mới nhất về khấu trừ thuế GTGT đầu vào.

5. Lợi ích và lưu ý năm 2026

• Lợi ích: Giảm chi phí nhập khẩu, hỗ trợ sản xuất xuất khẩu, nông nghiệp, nghiên cứu khoa học, viện trợ nhân đạo, thúc đẩy đầu tư nước ngoài.
• Lưu ý:
  • Phải chứng minh đúng mục đích sử dụng (nếu sai mục đích, bị truy thu thuế + phạt).
  • Một số hàng hóa vẫn chịu các loại thuế khác (thuế GTGT nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt nếu áp dụng).
  • Theo dõi cập nhật biểu thuế nhập khẩu (Thông tư 31/2022/TT-BTC và sửa đổi 2025-2026) để tra cứu mã HS chính xác.
  • Phạt vi phạm: Khai sai để hưởng miễn thuế → Truy thu + phạt hành chính (Nghị định 128/2020/NĐ-CP sửa đổi).

Hàng hóa không chịu thuế nhập khẩu năm 2026 là chính sách hỗ trợ quan trọng, giúp Việt Nam hội nhập sâu rộng hơn, thúc đẩy kinh tế. Doanh nghiệp nhập khẩu cần nắm rõ quy định, chuẩn bị hồ sơ đầy đủ để hưởng lợi ích hợp pháp.

>> Tham khảo: Thời điểm xuất hóa đơn điện tử.

Kết luận

Mọi thắc mắc hay muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ:

CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Quy định về dữ liệu hóa đơn điện tử

Dữ liệu hóa đơn điện tử (HĐĐT) là “linh hồn” của hệ thống hóa đơn điện tử, bao gồm toàn bộ thông tin được mã hóa trong file XML và hiển thị trên file PDF có chữ ký số.

>> Tham khảo: Các mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp.

Từ ngày 01/06/2025, theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP và Thông tư 32/2025/TT-BTC, dữ liệu HĐĐT được chuẩn hóa thống nhất toàn quốc, truyền realtime đến Tổng cục Thuế, giúp cơ quan thuế quản lý chặt chẽ và doanh nghiệp tra cứu, khấu trừ thuế nhanh chóng.

Với hơn 95% doanh nghiệp và toàn bộ hộ kinh doanh chuyển sang HĐĐT từ 01/01/2026, việc nắm rõ quy định về dữ liệu HĐĐT không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là công cụ chống gian lận, tối ưu chi phí và hỗ trợ quyết toán thuế.

Sai sót dữ liệu dù nhỏ cũng có thể khiến hóa đơn không hợp lệ, dẫn đến từ chối khấu trừ thuế GTGT và phạt 10-20 triệu đồng.

Bài viết trình bày chi tiết quy định về dữ liệu HĐĐT, cấu trúc, truyền tải, lưu trữ và lưu ý thực tiễn.

1. Cơ Sở Pháp Lý Và Khái Niệm Dữ Liệu Hóa Đơn Điện Tử

Dữ liệu HĐĐT được quy định tại:

Nghị định 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 70/2025/NĐ-CP).

Thông tư 78/2021/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 32/2025/TT-BTC).

Quyết định 1510/QĐ-TCT về chuẩn dữ liệu HĐĐT (cập nhật phiên bản 4.0 từ 01/06/2025).

Khái niệm: Dữ liệu HĐĐT là tập hợp thông tin được mã hóa theo chuẩn XML (eXtensible Markup Language), chứa đầy đủ 38 tiêu thức bắt buộc, chữ ký số người bán và mã của cơ quan thuế (nếu có). Dữ liệu này được truyền từ phần mềm HĐĐT của doanh nghiệp đến Cổng thông tin hóa đơn điện tử (hoadondientu.gdt.gov.vn) ngay khi phát hành, đảm bảo tính toàn vẹn, không thể sửa đổi và tra cứu realtime.

Điểm mới năm 2025–2026:

Chuẩn dữ liệu XML phiên bản 4.0 (bổ sung trường dữ liệu ESG, tài sản số).

Bắt buộc truyền dữ liệu HĐĐT từ máy tính tiền hàng ngày trước 24h.

Dữ liệu HĐĐT là cơ sở duy nhất để kê khai thuế GTGT, TNDN, TNCN và hoàn thuế.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Cấu Trúc Dữ Liệu Hóa Đơn Điện Tử (38 Tiêu Thức Bắt Buộc)

Dữ liệu HĐĐT được cấu trúc theo chuẩn XML với 38 tiêu thức chính (Phụ lục IA Thông tư 32/2025/TT-BTC):

Thông tin chung: Tên hóa đơn, mẫu số (01GTKT, 02GTTT…), ký hiệu (6 ký tự), số hóa đơn, ngày lập, thời điểm ký số.

Thông tin người bán: Tên, MST, địa chỉ, số điện thoại, email.

Thông tin người mua: Tên, MST (nếu có), địa chỉ, số điện thoại, email (bắt buộc nếu giao dịch ≥20 triệu).

Chi tiết hàng hóa, dịch vụ: Tên hàng, mã hàng, đơn vị tính, số lượng, đơn giá, thành tiền, thuế suất GTGT, tiền thuế.

Tổng tiền: Tổng thanh toán bằng số và bằng chữ.

Ghi chú: Lý do điều chỉnh, thay thế, khuyến mại, hàng mẫu…

Chữ ký số: Người bán, người mua (nếu có).

Mã của cơ quan thuế: Với HĐĐT có mã.

Mã QR: Chứa toàn bộ dữ liệu hóa đơn để tra cứu.

Điểm mới: Bổ sung tiêu thức “Mã truy xuất nguồn gốc” cho hàng nông sản và “Thông tin ESG” cho doanh nghiệp lớn từ 2026.

>> Tham khảo: Xác định nghĩa vụ thuế khi kết hợp bán hàng qua sàn TMĐT và kinh doanh truyền thống.

3. Quy Trình Truyền Tải Và Xử Lý Dữ Liệu HĐĐT

Quy trình truyền dữ liệu HĐĐT được tự động hóa hoàn toàn:

Lập và ký số hóa đơn: Doanh nghiệp lập trên phần mềm HĐĐT → Ký số → Gửi yêu cầu cấp mã (nếu có mã).

Truyền dữ liệu: Phần mềm gửi file XML qua API đến Cổng hoadondientu.gdt.gov.vn → Nhận mã xác thực tức thì.

Phát hành: Gửi file PDF + XML cho người mua.

Lưu trữ tại cơ quan thuế: Dữ liệu được lưu vĩnh viễn, doanh nghiệp tra cứu bất kỳ lúc nào.

Tích hợp với tờ khai thuế: Dữ liệu tự động đổ vào tờ khai 01/GTGT, báo cáo sử dụng hóa đơn (BC26/AC).

Thời gian truyền: Tức thì với HĐĐT có mã; chậm nhất 24h với HĐĐT từ máy tính tiền.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

4. Quy Định Lưu Trữ Và Bảo Mật Dữ Liệu HĐĐT

Thời hạn lưu trữ: Ít nhất 10 năm kể từ ngày lập hóa đơn (Điều 22 Nghị định 123/2020/NĐ-CP).

Hình thức lưu trữ: File XML gốc + PDF có chữ ký số (điện tử hoặc in giấy nếu cần).

Bảo mật: Doanh nghiệp chịu trách nhiệm bảo vệ dữ liệu, không được chỉnh sửa file XML. Phạt 10-50 triệu nếu để lộ dữ liệu.

Sao lưu: Khuyến nghị lưu trên cloud (Google Drive, OneDrive) và backup ngoại tuyến.

>> Tham khảo: Khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào thế nào?

5. Lợi Ích Và Thách Thức Của Quy Định Dữ Liệu HĐĐT

Lợi ích:

Minh bạch: Cơ quan thuế nắm dữ liệu realtime → Chống hóa đơn khống, thất thu thuế.

Tiện lợi: Doanh nghiệp tra cứu hóa đơn tức thì, tự động kê khai thuế.

Tiết kiệm: Giảm 90% chi phí in ấn, lưu trữ giấy tờ.

Hoàn thuế nhanh: Dữ liệu HĐĐT là cơ sở chính để hoàn thuế GTGT xuất khẩu trong 10 ngày.

Thách thức:

Phụ thuộc hệ thống: Server quá tải → Chậm truyền dữ liệu (hiếm xảy ra sau nâng cấp 2025).

Yêu cầu kỹ thuật cao: Doanh nghiệp nhỏ cần hỗ trợ từ nhà cung cấp phần mềm.

Rủi ro sai sót: Dữ liệu XML không khớp PDF → Hóa đơn không hợp lệ.

>> Tham khảo: Thời điểm xuất hóa đơn điện tử.

6. Lưu Ý Quan Trọng Khi Quản Lý Dữ Liệu HĐĐT Năm 2025–2026

HĐĐT không hợp lệ: Không được khấu trừ thuế đầu vào → Kiểm tra trạng thái “Hợp lệ” ngay khi nhận.

Xử lý sai sót: Không hủy → Chỉ điều chỉnh/thay thế, thông báo cơ quan thuế trong 2 ngày.

Hộ kinh doanh: Từ 01/01/2026 bắt buộc quản lý dữ liệu HĐĐT để kê khai thuế.

Phạt vi phạm: Sai dữ liệu → Phạt 10-20 triệu + đình chỉ HĐĐT.

Hỗ trợ: Nhà cung cấp như Thái Sơn E-invoice tự động truyền dữ liệu, cảnh báo lỗi.

>> Tham khảo: Thủ tục phát hành hóa đơn điện tử.

Kết Luận

Quy định về dữ liệu hóa đơn điện tử năm 2025–2026 là nền tảng cốt lõi của chuyển đổi số thuế Việt Nam, với chuẩn XML thống nhất, truyền tải và lưu trữ điện tử.

Việc nắm vững cấu trúc dữ liệu, quy trình truyền tải và bảo mật giúp doanh nghiệp tránh rủi ro pháp lý, tối ưu khấu trừ thuế và hoàn thuế nhanh chóng.

Trong bối cảnh toàn bộ hộ kinh doanh chuyển sang HĐĐT từ 01/01/2026, đây là thời điểm lý tưởng để doanh nghiệp đầu tư phần mềm và đào tạo nhân sự.

Dữ liệu HĐĐT không chỉ là chứng từ kế toán mà đã trở thành tài sản số quan trọng, góp phần xây dựng hệ thống thuế hiện đại, minh bạch và hiệu quả.

Doanh nghiệp tuân thủ tốt sẽ hưởng lợi lớn từ môi trường kinh doanh số hóa ngày càng hoàn thiện.

Ngoài ra, nếu quý doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử đáp ứng đầy đủ quy định, xin vui lòng liên hệ E-invoice để nhận được tư vấn:

CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Khấu trừ thuế GTGT khi nào?

Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là loại thuế gián thu phổ biến tại Việt Nam, áp dụng cho hầu hết hàng hóa, dịch vụ trong lưu thông.

>> Tham khảo: Thuyết minh báo cáo tài chính là gì?

Khấu trừ thuế GTGT là cơ chế cốt lõi của phương pháp khấu trừ, cho phép doanh nghiệp trừ số thuế GTGT đầu vào (đã trả khi mua hàng) khỏi số thuế GTGT đầu ra (thu khi bán hàng), chỉ nộp phần chênh lệch cho nhà nước. Điều này tránh đánh thuế trùng lặp, khuyến khích sản xuất kinh doanh.

Từ ngày 01/7/2025, Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn thi hành đã thay đổi lớn về điều kiện khấu trừ, nhằm tăng minh bạch và chống gian lận. Doanh nghiệp cần cập nhật kịp thời để tránh rủi ro truy thu thuế.

1. Khái Niệm Và Nguyên Tắc Khấu Trừ Thuế GTGT

Khấu trừ thuế GTGT áp dụng cho doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ (phổ biến nhất). Công thức cơ bản:

Thuế GTGT phải nộp = Thuế GTGT đầu ra - Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ

• Đầu ra: Thuế thu từ khách hàng khi bán hàng/dịch vụ (thường 0%, 5%, 10%).
• Đầu vào: Thuế trả cho nhà cung cấp khi mua hàng/dịch vụ phục vụ sản xuất kinh doanh chịu thuế.

Nếu đầu vào > đầu ra, số chênh lệch được khấu trừ kỳ sau hoặc hoàn thuế (nếu đủ điều kiện).

Nguyên tắc chính (Điều 14 Luật Thuế GTGT 2024):

• Chỉ khấu trừ thuế đầu vào phục vụ hoạt động chịu thuế GTGT.
• Phải có chứng từ hợp pháp.
• Khấu trừ toàn bộ nếu chỉ chịu thuế; phân bổ nếu vừa chịu vừa không chịu thuế.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Điều Kiện Khấu Trừ Thuế GTGT Đầu Vào Mới Nhất (Từ 01/7/2025)

Theo khoản 2 Điều 14 Luật Thuế GTGT 2024 và Nghị định 181/2025/NĐ-CP, điều kiện khấu trừ siết chặt hơn so với trước:

- Có hóa đơn GTGT hợp pháp hoặc chứng từ nộp thuế nhập khẩu/thay phía nước ngoài.

- Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt: Bắt buộc cho mọi giao dịch (không phân biệt giá trị), trừ trường hợp đặc thù (Chính phủ quy định chi tiết, như dưới 5 triệu đồng một số trường hợp hoặc nhập khẩu).

• Trước 01/7/2025: Chỉ áp dụng từ 20 triệu đồng trở lên.
• Mới: Áp dụng toàn bộ, nhưng Nghị định 181 linh hoạt (ví dụ: trả chậm theo hợp đồng, ủy quyền nhân viên trả hộ rồi hoàn lại chuyển khoản).

>> Tham khảo: Điều chỉnh hóa đơn lập sai thế nào?

- Hàng hóa/dịch vụ phục vụ sản xuất kinh doanh chịu thuế GTGT.

- Đối với xuất khẩu: Bổ sung phiếu đóng gói, vận đơn, bảo hiểm (nếu có).

- Trường hợp đặc biệt: Tài sản cố định (ô tô ≤9 chỗ), góp vốn, khuyến mại... có quy định riêng.

Nếu sai sót kê khai đầu vào: Được bổ sung trước khi cơ quan thuế kiểm tra, khai vào kỳ phát hiện (nếu giảm thuế nộp hoặc chỉ ảnh hưởng khấu trừ chuyển kỳ).

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

3. Các Trường Hợp Không Được Khấu Trừ

• Hàng hóa/dịch vụ không chịu thuế GTGT (trừ xuất khẩu 0%).
• Hóa đơn bất hợp pháp, thanh toán tiền mặt (trừ ngoại lệ).
• Chi phí không liên quan sản xuất kinh doanh.
• Tài sản cố định vượt định mức (ô tô chở người).

Số thuế không khấu trừ: Hạch toán vào chi phí sản xuất hoặc giá vốn.

>> Tham khảo: Doanh nghiệp vừa và nhỏ được áp dụng chế độ kế toán mới từ năm 2026.

4. Quy Trình Kê Khai Và Khấu Trừ

• Thu thập hóa đơn đầu vào, kiểm tra hợp pháp trên hệ thống thuế điện tử.
• Kê khai tờ khai GTGT hàng tháng/quý (Mẫu 01/GTGT).
• Phân bổ nếu có hoạt động không chịu thuế.
• Nếu âm: Chuyển kỳ sau hoặc hoàn thuế (xuất khẩu ≥300 triệu, dự án đầu tư...).

Bổ sung mới: Hoàn thuế cho doanh nghiệp chỉ chịu thuế suất 5% nếu đầu vào tích lũy ≥300 triệu sau 12 tháng/4 quý.

>> Tham khảo: Nghị định 310/2025/NĐ-CP: Sửa đổi quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế và hóa đơn.

5. Lưu Ý Và Hậu Quả Vi Phạm

• Doanh nghiệp cần chuyển khoản ngân hàng hầu hết giao dịch để tránh mất khấu trừ.
• Sử dụng phần mềm hóa đơn điện tử (MISA, Viettel...) để tự động kiểm tra.
• Vi phạm: Truy thu thuế + phạt 0.03%/ngày chậm nộp, phạt hành chính (Nghị định 125/2020 sửa đổi).
• Lợi ích: Giảm nghĩa vụ thuế, tăng dòng tiền.

>> Tham khảo: Xuất hóa đơn thay thế trong trường hợp nào?

Kết Luận

Ngoài ra, nếu quý doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử đáp ứng đầy đủ quy định, xin vui lòng liên hệ E-invoice để nhận được tư vấn: CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15 Đặng Thùy Trâm – Cầu Giấy – Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Tổng hợp quy định mới theo Thông tư 99/2025/TT-BTC so với Thông tư 200/2014/TT-BTC

Ngày 27/10/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp, chính thức thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC (và các thông tư sửa đổi bổ sung như 75/2015, 53/2016).

>> Tham khảo: Cách nộp thuế thu nhập cá nhân trực tuyến.

Văn bản mới có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày này.

Đây là cải cách quan trọng sau hơn 10 năm áp dụng Thông tư 200, nhằm hiện đại hóa hệ thống kế toán, tăng tính tự chủ cho doanh nghiệp, tiệm cận chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS), thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao minh bạch thông tin tài chính.

Thông tư 99 không chỉ cập nhật kỹ thuật mà còn chuyển tư duy từ hướng dẫn chi tiết, cứng nhắc sang khung linh hoạt, coi kế toán là công cụ quản trị nội bộ hiệu quả.

Doanh nghiệp chịu trách nhiệm lớn hơn trước pháp luật về tính trung thực, chính xác của sổ sách và báo cáo tài chính (BCTC).

Phạm vi áp dụng mở rộng bao gồm mọi doanh nghiệp (kể cả tổ chức tín dụng đối với nghiệp vụ không đặc thù), trừ việc xác định nghĩa vụ thuế.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

1. Tăng tính tự chủ và trách nhiệm quản trị nội bộ

Một trong những thay đổi cốt lõi là trao quyền tự chủ lớn hơn cho doanh nghiệp, thay vì phải xin phép Bộ Tài chính như Thông tư 200.

• Doanh nghiệp được tự thiết kế, sửa đổi biểu mẫu chứng từ kế toán (Phụ lục I), sổ kế toán (Phụ lục III, rút gọn từ 45 xuống 42 mẫu), hệ thống tài khoản (Phụ lục II).
• Khi sửa đổi (tên, số hiệu, kết cấu tài khoản), doanh nghiệp phải ban hành quy chế hạch toán kế toán nội bộ (hoặc tài liệu tương đương), nêu rõ lý do, sự cần thiết và trách nhiệm trước pháp luật.
• Bổ sung yêu cầu xây dựng quy chế quản trị và kiểm soát nội bộ (Điều 3), phân định rõ quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm các bộ phận liên quan đến giao dịch kinh tế.
• So với Thông tư 200: Trước đây phải xin phép bằng văn bản khi thay đổi chứng từ, sổ sách, tài khoản hoặc BCTC. Nay bỏ cơ chế này, tăng tự chủ nhưng đòi hỏi kiểm soát chặt chẽ hơn.

Điểm mới này giúp doanh nghiệp linh hoạt phù hợp đặc thù kinh doanh, nhưng yêu cầu nâng cao năng lực nội bộ và phần mềm kế toán.

>> Tham khảo: Hộ kinh doanh chuyển sang kê khai thuế sau khi xóa bỏ thuế khoán.

2. Đơn vị tiền tệ trong kế toán: Linh hoạt hơn với ngoại tệ

Thông tư 200 quy định cứng nhắc Đồng Việt Nam (VND) là đơn vị chính, ngoại tệ chỉ ghi song song.

• Thông tư 99 cho phép doanh nghiệp chủ yếu thu chi ngoại tệ chọn một loại ngoại tệ làm đơn vị ghi sổ (nếu đáp ứng điều kiện tại Điều 4), chịu trách nhiệm trước pháp luật.
• Khi thay đổi đơn vị tiền tệ (chỉ tại đầu niên độ mới), chuyển đổi số dư theo tỷ giá trung bình ngân hàng thương mại thường giao dịch.
• BCTC chính thức nộp nhà nước hoặc kiểm toán phải bằng VND (trừ quy định chuyên ngành).
• Tỷ giá giao dịch thực tế linh hoạt hơn: dùng tỷ giá thực hoặc xấp xỉ (±1% so với trung bình).
• Thuyết minh rõ lý do thay đổi và ảnh hưởng trên BCTC.

Đây là bước tiến lớn hỗ trợ doanh nghiệp FDI, xuất nhập khẩu, hướng tới IFRS.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

3. Hệ thống tài khoản kế toán: Tinh gọn và hiện đại hóa

Hệ thống tài khoản (Phụ lục II) giảm từ khoảng 76 xuống 71 tài khoản cấp 1, tái cấu trúc theo bản chất kinh tế.

• Loại bỏ tài khoản không phù hợp (như nguồn kinh phí sự nghiệp 461, 466).
• Bổ sung mới: TK 215 Tài sản sinh học (phù hợp nông nghiệp); TK 419 Cổ phiếu mua lại (thay TK 419 Cổ phiếu quỹ cũ).
• Đổi tên một số TK: TK 112 thành Tiền gửi không kỳ hạn; tích hợp chi phí vào chuỗi chính.
• Doanh nghiệp được mở thêm tài khoản chi tiết, sửa đổi mà không ảnh hưởng chỉ tiêu BCTC.
• So với Thông tư 200: Hệ thống cũ phức tạp hơn, ít linh hoạt; nay tinh gọn, dễ tự động hóa trên ERP.

>> Tham khảo: Quy trình 8 bước chuyển từ hộ kinh doanh khoán sang kê khai thuế từ 1/1/2026.

4. Chứng từ và sổ kế toán: Hỗ trợ số hóa mạnh mẽ

• Chứng từ, sổ kế toán tuân thủ Luật Kế toán 2015 (sửa đổi), ưu tiên dạng điện tử, đảm bảo bảo mật, lưu trữ.
• Doanh nghiệp tự thiết kế biểu mẫu (Phụ lục I và III), miễn trung thực, dễ kiểm tra.
• Bỏ quy định chi tiết về ký tay, mực viết; tập trung giá trị pháp lý chứng từ điện tử.
• So với Thông tư 200: Hướng dẫn chi tiết mẫu giấy; nay khuyến khích số hóa, phù hợp hóa đơn điện tử và eTax.

5. Lập và trình bày báo cáo tài chính: Minh bạch và hội nhập quốc tế

Hệ thống BCTC giữ 4 báo cáo chính (Phụ lục IV), nhưng thay đổi lớn:

• Báo cáo tình hình tài chính thay Bảng cân đối kế toán (tên gọi chuẩn IFRS).
• Linh hoạt: Bổ sung/lược bỏ chỉ tiêu, điều chỉnh thứ tự (miễn thuyết minh rõ).
• Mở rộng thuyết minh: Sự kiện sau ngày báo cáo, rủi ro, thay đổi chính sách, giả định hoạt động liên tục (mẫu riêng nếu không liên tục).
• Hợp nhất BCTC: Loại trừ toàn bộ giao dịch nội bộ (doanh thu, chi phí giữa trụ sở và chi nhánh).
• Điều chỉnh hồi tố chỉ với sai sót trọng yếu.
• So với Thông tư 200: Cứng nhắc hơn về mẫu biểu, ít linh hoạt; thuyết minh hạn chế.

>> Tham khảo: Thủ tục phát hành hóa đơn điện tử.

6. Tổ chức bộ máy kế toán và các quy định khác

• Trụ sở chính quyết định mô hình kế toán cho đơn vị trực thuộc, đảm bảo thống nhất.
• Bắt buộc tổng hợp BCTC (không còn BCTC tổng hợp riêng).
• Hỗ trợ doanh nghiệp có chi nhánh: Ghi nhận vốn cấp, doanh thu nội bộ linh hoạt hơn.

7. Tác động và khuyến nghị chuẩn bị

Thông tư 99 đánh dấu chuyển biến từ "tuân thủ hành chính" sang "quản trị tài chính hiện đại", giúp BCTC dễ so sánh quốc tế, thu hút đầu tư.

Tuy nhiên, doanh nghiệp đối mặt thách thức: cập nhật phần mềm (Thái Sơn E-invoice), đào tạo nhân sự, ban hành quy chế nội bộ.

>> Tham khảo: Biên bản điều chỉnh hóa đơn.

Khuyến nghị:

• Năm 2025: Thử nghiệm song song, rà soát hệ thống tài khoản, chứng từ.
• Đầu tư ERP đa tiền tệ, tự động hóa.
• Tham khảo hướng dẫn Bộ Tài chính và tư vấn chuyên gia.

Tóm lại, Thông tư 99/2025/TT-BTC là bước tiến lớn, giúp kế toán Việt Nam hội nhập sâu hơn. Doanh nghiệp chủ động chuyển đổi sẽ biến quy định mới thành lợi thế cạnh tranh bền vững.

Kết luận

Ngoài ra, nếu quý doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử đáp ứng đầy đủ quy định, xin vui lòng liên hệ E-invoice để nhận được tư vấn: CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15 Đặng Thùy Trâm – Cầu Giấy – Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Thuyết minh báo cáo tài chính là gì? Hướng dẫn đọc hiểu

Ngày 01/01/2026, Bản thuyết minh Báo cáo tài chính (Mẫu B09-DN) chính thức trở thành “bộ não” của bộ BCTC theo Thông tư 99/2025/TT-BTC.

>> Tham khảo: Quy định mới nhất về hóa đơn bán tài sản công.

Không còn là “phần phụ lục cho có”, thuyết minh giờ phải giải thích 100% con số, cảnh báo rủi ro, tiết lộ chính sách kế toán mới và đánh giá hoạt động liên tục trong 12 tháng tới. Phạt 4-20 triệu nếu thiếu hoặc sai!

1. Thuyết Minh BCTC Là Gì? Ý Nghĩa "Sống Còn" Với Doanh Nghiệp

Theo Chuẩn mực kế toán số 21 (VAS 21) – "Trình bày báo cáo tài chính", TMBCTC là tài liệu mô tả mang tính tường thuật và phân tích, bổ sung thông tin chi tiết cho các chỉ tiêu trên BCTC chính.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

Nó giúp người đọc (nhà đầu tư, ngân hàng, cơ quan thuế) hiểu rõ:

• Bản chất thực tế của các khoản mục (ví dụ: TSCĐ đang thế chấp ngân hàng nào?).
• Chính sách kế toán áp dụng (khấu hao tuyến tính hay sản lượng?).
• Rủi ro tiềm ẩn (tỷ giá, lãi suất, khí hậu theo IFRS S1/S2).

Ý nghĩa 2025: Trong bối cảnh kinh tế số, TMBCTC không chỉ "giải thích quá khứ" mà còn "dự báo tương lai".

Doanh nghiệp thiếu TMBCTC hoặc lập sai → BCTC bị coi là không hợp lệ, dẫn đến phạt 10-20 triệu đồng (Nghị định 41/2018/NĐ-CP sửa đổi).

>> Tham khảo: Bảng kê hóa đơn điện tử là gì?

2. Cơ Sở Pháp Lý: Từ TT 200/2014 → TT 99/2025

Trước 2026: Dựa trên Thông tư 200/2014/TT-BTC (sửa đổi 75/2015, 53/2016), TMBCTC là Phụ lục IV với 20-30 chỉ tiêu bắt buộc, tập trung mô tả kỹ thuật.

Từ 2026: TT 99/2025 thay thế hoàn toàn, mở rộng thành Phụ lục IV mới với 35 chỉ tiêu (thêm rủi ro ESG, số hóa dữ liệu). Mục tiêu: Tiệm cận IFRS 1 (Trình bày BCTC) và VAS 21.

• Đối tượng áp dụng: Tất cả doanh nghiệp (trừ DNNN đặc thù theo TT 107/2017).
• Thời hạn nộp: Cùng BCTC năm (20-90 ngày sau kết thúc niên độ).
• Hình thức: Điện tử XML + PDF ký số, nộp qua Cổng TTĐT Tổng cục Thuế.

Thay đổi lớn: Bắt buộc thuyết minh rủi ro khí hậu (IFRS S2) và tích hợp AI phân tích dữ liệu (Điều 15 TT99).

>> Tham khảo: Hộ kinh có được áp dụng giảm trừ gia cảnh khi nộp thuế TNCN?

3. Nội Dung Chính Của Thuyết Minh BCTC: 35 Chỉ Tiêu Chi Tiết

TT99 chia TMBCTC thành 4 phần lớn (tăng từ 3 phần ở TT200):

Phần 1: Đặc điểm hoạt động doanh nghiệp (5 chỉ tiêu)

• Ngành nghề, quy mô, cơ cấu tổ chức.
• Niên độ kế toán, đồng tiền (mới: cho phép USD nếu >70% giao dịch ngoại tệ).
• Chính sách kế toán (khấu hao, dự phòng).

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

Phần 2: Giải thích chi tiết các khoản mục BCTC (20 chỉ tiêu)

Tài sản ngắn hạn: Tiền mặt, đầu tư ngắn, phải thu (mới: phân loại rủi ro tín dụng theo IFRS 9).

• TSCĐ: Chi tiết loại hình, khấu hao, thế chấp.
• Nợ phải trả: Ngắn/dài hạn, lãi suất, rủi ro tỷ giá.
• Vốn chủ sở hữu: Cổ phần, lợi nhuận giữ lại.

Phần 3: Thông tin bổ sung (7 chỉ tiêu)

• Giao dịch liên kết (giá chuyển nhượng).
• Sự kiện sau ngày khóa sổ (ví dụ: kiện tụng phát sinh).
• Mới: Rủi ro ESG (môi trường, xã hội, quản trị).

>> Tham khảo: Cách lập hóa đơn điều chỉnh theo quy định mới nhất 2025.

Phần 4: Phân tích và dự báo (3 chỉ tiêu mới TT99)

• Tỷ suất lợi nhuận, thanh khoản.
• Dự báo rủi ro (lạm phát, địa chính trị).
• Ứng dụng công nghệ (AI trong dự báo dòng tiền).

Tổng chỉ tiêu: 35 (tăng 15 so TT200), tập trung định lượng + định tính.

4. Cách Lập Thuyết Minh BCTC: Quy Trình 6 Bước

• Bước 1: Thu thập dữ liệu – Từ sổ sách, hợp đồng, báo cáo nội bộ.
• Bước 2: Xác định chính sách – Ban hành Quy chế kế toán nội bộ (bắt buộc TT99).
• Bước 3: Lập nội dung – Sử dụng phần mềm (MISA AMIS, Fast) tự động trích xuất dữ liệu từ BCTC.
• Mỗi chỉ tiêu: Mô tả + số liệu + giải thích (ví dụ: "Phải thu khách hàng tăng 20% do mở rộng thị trường ASEAN").
• Bước 4: Phân tích rủi ro – Áp dụng mô hình SWOT hoặc AI dự báo (mới TT99).
• Bước 5: Kiểm tra & ký số – Kế toán trưởng duyệt, GĐ ký.
• Bước 6: Nộp & lưu trữ – Nộp điện tử, lưu ≥10 năm.

Thời gian: 15-30 ngày sau khóa sổ.

>> Tham khảo: Xuất hóa đơn thay thế trong trường hợp nào?

Kết luận

Ngoài ra, nếu quý doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử đáp ứng đầy đủ quy định, xin vui lòng liên hệ E-invoice để nhận được tư vấn:

CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15 Đặng Thùy Trâm – Cầu Giấy – Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Chứng thư số là gì? Cách sử dụng chứng thư số

Chứng thư số (digital certificate) là một dạng chứng nhận điện tử được sử dụng để xác thực danh tính của cá nhân, tổ chức hoặc thiết bị trong các giao dịch trực tuyến.

Tại Việt Nam, chứng thư số được cấp bởi các tổ chức cung cấp dịch vụ chứng thực chữ ký số công cộng (CA - Certificate Authority) như  Thái Sơn CA, theo quy định của Luật Giao dịch điện tử 2005 và Nghị định 130/2018/NĐ-CP.

Chứng thư số đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn, bảo mật và tính pháp lý cho các giao dịch điện tử, đặc biệt trong kê khai thuế, hóa đơn điện tử, và các dịch vụ hành chính công.

Bài viết sẽ phân tích chi tiết về chứng thư số, từ khái niệm, vai trò, ứng dụng thực tiễn, đến quy trình đăng ký và sử dụng.

1. Chứng thư số là gì?

Chứng thư số là một tệp dữ liệu điện tử chứa thông tin xác thực danh tính của chủ thể (cá nhân, tổ chức, hoặc thiết bị) và khóa công khai (public key) liên quan đến chữ ký số.

Chứng thư số được cấp bởi một tổ chức CA uy tín, đảm bảo rằng chủ thể sở hữu chứng thư là hợp pháp và đáng tin cậy. Nội dung chính của chứng thư số bao gồm:

• Thông tin chủ thể: Tên, mã số thuế (MST), địa chỉ của cá nhân hoặc tổ chức.
• Khóa công khai: Dùng để mã hóa hoặc xác minh chữ ký số.
• Thông tin CA: Tên tổ chức cấp chứng thư, thời hạn hiệu lực.
• Chữ ký số của CA: Đảm bảo tính toàn vẹn của chứng thư.

Chứng thư số thường được lưu trữ trên USB token (thiết bị phần cứng bảo mật) hoặc hệ thống máy tính, và được sử dụng cùng với khóa bí mật (private key) để tạo chữ ký số trong các giao dịch điện tử.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.

2. Vai trò của chứng thư số

Chứng thư số là nền tảng của chữ ký số, đóng vai trò quan trọng trong nhiều lĩnh vực:

• Xác thực danh tính: Đảm bảo rằng người tham gia giao dịch điện tử là đúng danh tính, tránh giả mạo.
• Bảo mật thông tin: Sử dụng mã hóa để bảo vệ dữ liệu, ngăn chặn truy cập trái phép.
• Đảm bảo tính toàn vẹn: Chữ ký số gắn với chứng thư số xác nhận rằng dữ liệu không bị thay đổi trong quá trình truyền tải.
• Tính pháp lý: Tại Việt Nam, chữ ký số có giá trị pháp lý tương đương chữ ký tay theo Luật Giao dịch điện tử 2005, được sử dụng trong các giao dịch với cơ quan nhà nước.
• Tăng hiệu quả giao dịch: Cho phép thực hiện các thủ tục như kê khai thuế, nộp báo cáo, hoặc ký hợp đồng trực tuyến, tiết kiệm thời gian và chi phí.

>> Tham khảo: Hộ kinh doanh nhiều mã số thuế: Xuất hóa đơn thế nào?

3. Ứng dụng thực tiễn của chứng thư số

Chứng thư số được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực tại Việt Nam:

• Kê khai thuế điện tử: Doanh nghiệp sử dụng chứng thư số để ký và nộp tờ khai thuế VAT, TNDN, TNCN qua cổng eTax hoặc phần mềm iHTKK.
• Hóa đơn điện tử: Ký số trên hóa đơn điện tử (HDĐT) để đảm bảo tính hợp lệ, ví dụ: hóa đơn GTGT, hóa đơn bán hàng.
• Giao dịch ngân hàng: Xác thực giao dịch chuyển khoản, thanh toán trực tuyến, hoặc quản lý tài khoản doanh nghiệp.
• Hành chính công: Nộp hồ sơ, đăng ký kinh doanh, hoặc thực hiện các thủ tục trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia.
• Thương mại điện tử: Ký hợp đồng điện tử, xác nhận giao dịch trên các sàn như Shopee, Lazada.
• Quản lý doanh nghiệp: Ký số trên các tài liệu nội bộ như biên bản họp, quyết định, hoặc báo cáo.

Ví dụ, một doanh nghiệp sử dụng phần mềm Thái Sơn E-invoice tích hợp chứng thư số để ký hóa đơn điện tử, sau đó gửi báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn qua eTax, tất cả đều được thực hiện trực tuyến.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

4. Quy trình đăng ký và sử dụng chứng thư số

Bước 1: Lựa chọn nhà cung cấp CA

Chọn một tổ chức CA uy tín, được Bộ Thông tin và Truyền thông cấp phép, như:

• Viettel-CA (Hotline: 1800 8000).
• VNPT-CA (Hotline: 1800 1260).
• FPT-CA (Hotline: 1900 6619).
• Thái Sơn CA (Hotline: 1900 636 075).

So sánh các gói dịch vụ về giá, thời hạn (1-3 năm), và hỗ trợ kỹ thuật.

>> Tham khảo: Quy định mới nhất về hóa đơn bán tài sản công.

Bước 2: Chuẩn bị hồ sơ đăng ký

Đối với doanh nghiệp:

• Bản sao công chứng giấy phép đăng ký kinh doanh.
• Bản sao chứng minh nhân dân/căn cước công dân của người đại diện pháp luật.
• Đơn đăng ký sử dụng chữ ký số (theo mẫu của CA).

Đối với cá nhân:

• Bản sao chứng minh nhân dân/căn cước công dân.
• Đơn đăng ký chữ ký số.
• Nộp hồ sơ trực tiếp tại văn phòng CA hoặc qua cổng thông tin trực tuyến của nhà cung cấp.

Bước 3: Nhận chứng thư số và thiết bị

Sau khi hồ sơ được phê duyệt (thường 1-3 ngày), CA cấp chứng thư số và USB token (nếu sử dụng token phần cứng).

Nhận thông tin tài khoản và hướng dẫn cài đặt từ nhà cung cấp.

>> Tham khảo: Báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn khi nào?

Bước 4: Cài đặt và sử dụng chứng thư số

Cài đặt phần mềm:

• Tải phần mềm quản lý chữ ký số từ nhà cung cấp (ví dụ: Viettel-CA Token Manager, VNPT-CA Signing).
• Cài đặt driver cho USB token (nếu dùng token).

Cấu hình chứng thư số:

• Cắm USB token vào máy tính hoặc nhập thông tin chứng thư số vào phần mềm.
• Cấu hình chứng thư trên trình duyệt (Chrome, Firefox) hoặc phần mềm kê khai thuế (iHTKK, eTax).

Ký số:

• Mở phần mềm (như Thái Sơn E-invoice, eTax) và chọn chứng thư số để ký hóa đơn, tờ khai thuế, hoặc tài liệu.
• Nhập mã PIN của token để xác nhận giao dịch.
• Gia hạn chứng thư: Khi chứng thư hết hạn (thường 1-3 năm), liên hệ CA để gia hạn, thường chỉ cần nộp đơn và thanh toán phí.

>> Tham khảo: Hướng dẫn kê khai thuế điện tử nhanh chóng.

5. Lưu ý khi sử dụng chứng thư số

Bảo mật mã PIN: Không chia sẻ mã PIN của USB token hoặc chứng thư số để tránh bị lạm dụng.

Lưu trữ an toàn: Giữ USB token ở nơi an toàn, tránh mất mát hoặc hư hỏng.

Kiểm tra thời hạn: Gia hạn chứng thư số trước khi hết hạn để tránh gián đoạn giao dịch.

Cập nhật phần mềm: Luôn sử dụng phiên bản mới nhất của phần mềm CA để đảm bảo tương thích với eTax hoặc các hệ thống khác.

Xử lý sự cố:

• Nếu token bị lỗi hoặc mất, liên hệ ngay CA để khóa chứng thư và cấp lại.
• Nếu gặp lỗi khi ký số, kiểm tra kết nối USB, driver, hoặc liên hệ hotline CA.
• Tuân thủ pháp luật: Chỉ sử dụng chứng thư số từ các CA được cấp phép để đảm bảo tính pháp lý.

>> Tham khảo: Thủ tục phát hành hóa đơn điện tử.

Kết luận

Mọi thắc mắc hoặc muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ:

CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15 Đặng Thùy Trâm – Cầu Giấy – Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More

Vai trò của hóa đơn thương mại điện tử

Hóa đơn thương mại điện tử (HĐTMĐT) là một loại hóa đơn điện tử mới được quy định tại Việt Nam, ra đời để đáp ứng nhu cầu quản lý thuế trong bối cảnh thương mại điện tử và kinh doanh số phát triển mạnh mẽ.

Được bổ sung bởi Nghị định 70/2025/NĐ-CP (hiệu lực từ 01/06/2025) và Thông tư 32/2025/TT-BTC, HĐTMĐT phục vụ các giao dịch xuất khẩu, kinh doanh số, và đặc biệt hỗ trợ các nhà cung cấp nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam.

>> Tham khảo: Quy định mới nhất về hóa đơn bán tài sản công.

1. Hóa đơn thương mại điện tử là gì?

HĐTMĐT là một dạng hóa đơn điện tử, được lập dưới dạng dữ liệu điện tử, ghi nhận thông tin giao dịch thương mại trong các hoạt động kinh doanh số, bao gồm cả xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ qua nền tảng số hoặc xuyên biên giới.

Theo khoản 2 Điều 1 Nghị định 70/2025/NĐ-CP, HĐTMĐT có nội dung tương tự hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) hoặc hóa đơn bán hàng, nhưng được thiết kế đặc biệt để phù hợp với các giao dịch trực tuyến, đặc biệt khi liên quan đến các nhà cung cấp nước ngoài.

HĐTMĐT bao gồm các thông tin bắt buộc như: tên, địa chỉ, mã số thuế (nếu có) của người bán và người mua, chi tiết hàng hóa/dịch vụ, giá trị, thuế suất, và mã của cơ quan thuế (CQT) (nếu áp dụng).

Điểm nổi bật là HĐTMĐT có thể được lập bởi các tổ chức, cá nhân không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, miễn là họ tự nguyện đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử với Cục Thuế.

>> Tham khảo: Báo giá hóa đơn điện tử; Mẫu hóa đơn điện tử.

2. Vai trò của hóa đơn thương mại điện tử

2.1. Quản lý thuế trong thương mại điện tử

Thương mại điện tử xuyên biên giới (như Amazon, eBay, Google, Meta) tạo ra thách thức lớn trong việc thu thuế.

HĐTMĐT cho phép CQT theo dõi và kiểm soát các giao dịch số, đảm bảo thu đúng, thu đủ thuế GTGT và thuế thu nhập doanh nghiệp từ các nhà cung cấp nước ngoài.

2.2. Thúc đẩy kinh doanh số

HĐTMĐT hỗ trợ các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tham gia vào nền kinh tế số một cách minh bạch và hợp pháp.

Nó tạo điều kiện cho các giao dịch xuất khẩu và thương mại điện tử được công nhận pháp lý, tăng tính cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

2.3. Tích hợp với hệ sinh thái số

HĐTMĐT được tích hợp với các nền tảng thương mại điện tử, ví điện tử và hệ thống thanh toán quốc tế, giúp đồng bộ dữ liệu giao dịch với hệ thống thuế của Việt Nam.

Điều này góp phần xây dựng một hệ sinh thái số thống nhất, từ lập hóa đơn, thanh toán đến kê khai thuế.

>> Tham khảo: Từ 1/10: 3 khoản thu nhập mới được miễn thuế theo Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo.

3. Quy định pháp lý về hóa đơn thương mại điện tử

Theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP và Thông tư 32/2025/TT-BTC, các quy định chính về HĐTMĐT bao gồm:

3.1. Đối tượng áp dụng

Các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước tham gia kinh doanh thương mại điện tử, xuất khẩu hàng hóa/dịch vụ qua nền tảng số.

Nhà cung cấp nước ngoài không có cơ sở thường trú được tự nguyện đăng ký sử dụng HĐTMĐT (khoản 3 Điều 1 Nghị định 70/2025/NĐ-CP).

Các tổ chức cung cấp nền tảng số (như Shopee, Lazada) có trách nhiệm hỗ trợ truyền dữ liệu HĐTMĐT đến CQT.

3.2. Thời điểm lập và chuyển dữ liệu

Thời điểm lập: Ngay khi hoàn thành giao dịch (chuyển giao hàng hóa, cung cấp dịch vụ) hoặc theo tiến độ hợp đồng.

Thời điểm chuyển dữ liệu:

• Thông thường: Truyền ngay sau khi lập hóa đơn.
• Xuất khẩu: Chậm nhất ngày làm việc tiếp theo sau khi hoàn thành thủ tục thông quan hải quan.

Trường hợp sự cố kỹ thuật: Chuyển dữ liệu trong 72 giờ sau khi khắc phục.

>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.

3.3. Ký hiệu và định dạng

Ký hiệu HĐTMĐT tuân theo quy định tại Thông tư 32/2025/TT-BTC, với nhóm ký tự riêng (ví dụ: C25TMĐT cho hóa đơn năm 2025).

Định dạng chuẩn XML, đảm bảo tương thích với hệ thống của Tổng cục Thuế.

3.4. Xử lý sai sót

Lập hóa đơn điều chỉnh/thay thế tương tự HĐĐT thông thường, nhưng cho phép điều chỉnh nhiều hóa đơn sai trong cùng tháng cho một người mua.

Sai sót nhỏ (không ảnh hưởng giá trị thuế) chỉ cần thông báo mà không phải lập hóa đơn mới.

>> Tham khảo: Dữ liệu hóa đơn điện tử được quy định thế nào?

4. Lợi ích của hóa đơn thương mại điện tử

4.1. Đối với doanh nghiệp

Tăng tính hợp pháp: HĐTMĐT giúp các doanh nghiệp, đặc biệt là nhà cung cấp nước ngoài, tuân thủ quy định thuế của Việt Nam, tránh rủi ro pháp lý.

Tiết kiệm chi phí: Loại bỏ chi phí in ấn, vận chuyển hóa đơn giấy, phù hợp với mô hình kinh doanh số.

Tích hợp dễ dàng: HĐTMĐT tương thích với các nền tảng thương mại điện tử và phần mềm kế toán, giảm thời gian xử lý giao dịch.

Mở rộng thị trường: Doanh nghiệp nước ngoài dễ dàng tiếp cận thị trường Việt Nam với hệ thống hóa đơn được công nhận.

4.2. Đối với cơ quan thuế

Kiểm soát giao dịch xuyên biên giới: HĐTMĐT giúp theo dõi doanh thu từ các nền tảng số quốc tế, đảm bảo thu thuế đầy đủ.

Tự động hóa dữ liệu: Dữ liệu HĐTMĐT được truyền trực tiếp, hỗ trợ phân tích và giám sát theo thời gian thực.

Giảm gian lận thuế: Tăng cường tính minh bạch trong các giao dịch số, giảm thiểu hành vi trốn thuế.

>> Tham khảo: Tổng hợp quy định mới nhất về hóa đơn điện tử cập nhật 2025.

4.3. Đối với nền kinh tế

Thúc đẩy thương mại điện tử: HĐTMĐT tạo môi trường kinh doanh minh bạch, thu hút đầu tư nước ngoài.

Hỗ trợ chuyển đổi số: Góp phần xây dựng nền kinh tế số hiện đại, liên kết các bên từ doanh nghiệp, người tiêu dùng đến cơ quan quản lý.

5. Thách thức khi triển khai hóa đơn thương mại điện tử

5.1. Công nghệ và tích hợp

Việc tích hợp HĐ TMĐT vào các nền tảng số quốc tế đòi hỏi hạ tầng công nghệ phức tạp, đặc biệt khi nhà cung cấp nước ngoài sử dụng hệ thống không tương thích với chuẩn XML của Việt Nam.

Các doanh nghiệp nhỏ có thể gặp khó khăn trong việc triển khai phần mềm HĐTMĐT hoặc kết nối với CQT.

>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử không có chữ ký số có hợp lệ không?

5.2. Phối hợp quốc tế

Nhà cung cấp nước ngoài cần phối hợp với CQT Việt Nam để đăng ký và truyền dữ liệu, nhưng sự khác biệt về pháp lý và ngôn ngữ có thể gây trở ngại.

Việc xác minh thông tin giao dịch xuyên biên giới vẫn còn hạn chế, đòi hỏi hợp tác đa quốc gia.

5.3. Nhận thức và đào tạo

Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ, thiếu hiểu biết về HĐTMĐT, dẫn đến chậm trễ trong việc tuân thủ.

Người tiêu dùng cần được tuyên truyền để yêu cầu HĐTMĐT trong các giao dịch trực tuyến.

Kết luận

Ngoài ra, nếu quý doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử đáp ứng đầy đủ quy định, xin vui lòng liên hệ E-invoice để nhận được tư vấn:

CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN

• Địa chỉ: Số 15 Đặng Thùy Trâm – Cầu Giấy – Hà Nội
• Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
• Tel : 024.37545222
• Fax: 024.37545223
• Website: https://einvoice.vn/

Read More